Ogólnopolska Aleja Zasłużonych Ludzi Morza w Rewie,
gm. Kosakowo, woj. pomorskie
Zarządzenie nr 22/2005 Wójta Gminy Kosakowo z dnia 15 marca 2005r. w sprawie: powołania przy Gminie Kosakowo Kapituły Zasłużonych Ludzi Morza oraz zasad honorowania tytułem "Zasłużony Człowiek Morza".
Wniosek o nadanie tytułu "Zasłużony Człowiek Morza"
Od niepamiętnych czasów stał u nasady "Szperku" krzyż, wysoki, z dębiny, obłożony kamieniami, patrzył na południe. Został zniszczony przez hitlerowców na przełomie 1939 - 1940 roku. Dnia 9 lipca 2004r. o godz.10.30 odbyła się w Rewie uroczystość otwarcia Alei Zasłużonych Ludzi Morza oraz poświęcenia postawionego na nowo Krzyża Morskiego.
Krzyż poświecił Arcybiskup Tadeusz Gocłowski w asyście księży proboszczów z parafii Pierwoszyno i Kosakowo.
Zgodnie z tradycją, podczas uroczystości wszyscy fundatorzy przedsięwzięcia podpisali akt erekcyjny. Wmurowanie aktu pod Aleją Zasłużonych Ludzi Morza zostało zainicjowane przez Arcybiskupa Tadeusza Gocłowskiego, Przewodniczącego Sejmiku Województwa Pomorskiego - Brunona Synaka, Przewodnicząego Rady Gminy Kosakowo - Adama Miklaszewicza i Wójta Gminy Kosakowo - Jerzego Włudzika.
Aleja oraz krzyż powstały z inicjatywy mieszkańca Rewy Tadeusza Krzysztofa oraz Wójta Gminy.
| Postanowiono, że każdego roku, począwszy od roku 2004, w miesiącu lipcu w Aleję uroczyście wmurowane zostaną trzy tablice upamiętniające nadanie tytułu "Zasłużony Człowiek Morza" |  |
Etap II budowy Ogólnopolskiej Alei Zasłużonych Ludzi Morza w Kosakowie został w 2005r. zrealizowany przy wsparciu samorządu województwa pomorskiego w wys. ok.100 000 zł ( 48,16% wartości zadania) ze środków Kontraktu Wojewódzkiego dla Województwa Pomorskiego na lata 2005 - 2006, rok budżetowy 2005 w ramach Programu Rozwoju Województwa Pomorskiego na lata 2001-2006 (Uchwała Sejmiku 606/XLIV/2002 dnia 1 lipca 2002 roku) - Działanie 3.5. Rozwój oraz podnoszenie standardu i jakości obsługi w obiektach infrastruktury społecznej.
W ramach projektu "Ogólnopolska Aleja Zasłużonych Ludzi Morza w Kosakowie - Gmina Kosakowo - Etap II" wybudowano: - 330 mb promenady-chodnika o szer. 3 m, 10 punktów świetlnych, zagospodarowano teren przy promenadzie w ławeczki, betonowe kosze na śmieci, gazony z kwiatami. Umożliwiło to połączenie deptakiem spacerowym cypla Rewskiego z centrum miejscowości. Promenada pełni funkcję historyczną i rekreacyjną.
Rok 2004...
Odsłonięcie pierwszych trzech tablic w Alei Zasłużonych Ludzi Morza w Rewie
upamiętniających nadanie tytułu "Zasłużony Człowiek Morza"
Gen. Józef Haller urodzony 13 sierpnia 1873 roku w Jurczycach.
Błękitny Generał, który wyzwolił i zaślubił Polskie Morze w 1920 roku.
Zmarł w 1960 roku w Londynie w wieku 87 lat .
Tu w tym miejscu w Rewie 82 lata temu gen. Józef Haller, biorąc udział w polowej mszy świętej u stóp krzyża zniszczonego przez Niemców, włączył tę wioskę do grona tych miejscowości, które zaszczycał swą obecnością. Jako legenda walk o niepodległość ojczyzny, przyjechał do Rewy, by odznaczyć Krzyżami Zasługi trzech mieszkańców gminy Kosakowo. To wyjątkowe wyróżnienie było podziękowaniem za zaangażowanie tych osób w obronę polskości tych ziem i jednocześnie dodawało splendoru całej gminie. Medalami dekorował bowiem nie kto inny, tylko ten "Błękitny Generał", który wyzwolił Pomorze, by po 148 latach pruskiej niewoli odzyskać polskie morze, które symbolicznie zaślubił dla Polski w dniu 10 lutego 1920 roku w pobliskim Pucku.
Gen. Józef Haller
Klemens Długi urodzony 18 listopada 1886 roku w Rewie.
Najsłynniejszy armator rewski. Zmarł w Rewie w roku 1972 w wieku 86 lat.
Od najmłodszych lat związany był z morzem. Po ukończeniu czteroklasowej szkoły publicznej w Rewie okrętuje na szkucie "Helena", będącej własnością jego ojca Józefa.
Od 1907 roku pływa jako marynarz na statkach handlowych w Bremen i Hamburgu. W roku 1917 zostaje zmobilizowany do marynarki wojennej. W między czasie kończy szkołę nawigacyjną i uzyskuje w 1918 roku dyplom szypra. Po I wojnie światowej wraca do Rewy. Za zarobione pieniądze kupuje szkutę "Henryk", którą traci w wyniku kolizji morskiej w 1927 roku. Wtedy to ojciec Józef przekazuje Klemensowi "Helenę".
Klemens Długi posiada już dyplom morski Kapitana Żeglugi Małej.
Swoją szkutę eksploatuje do 1945 roku, kończy ona żywot na kotwicowisku koło Beki.
Jan Leszczyński urodzony 14 maja 1881 roku w Mechelinkach.
Niedościgniony wychowawca kadr morskich. Zmarł w Sztokholmie w wieku 61 lat
w 1942 roku.
Znany był wszystkim uczniom Szkoły Morskiej w Tczewie, a potem w Gdyni jako słynny "Waju". Ten świetny fachowiec, posiadający bogatą wiedzę o morzu, popartą długoletnią praktyką i nauką, uwiecznioną dyplomem kapitańskim, zawsze pozostawał sobą. Jego życiowym posłannictwem było przekazywanie swej ogromnej wiedzy młodym adeptom morza na szkolnych żaglowcach: "Lwów", a potem "Dar Pomorza". Był zawsze blisko swoich wychowanków, jako bosman, czy żaglomistrz. O nim to słynny marynista Borchardt powie: "uścisnąłem najtwardszą i najszlachetniejszą dłoń człowieka morza jaką znałem".
Te słowa mówią o "Waju" wszystko.
 |  | 
|
 |
 |
 |
 |
Rok 2005...
odsłonięcie kolejnych trzech tablic pamiątkowych w Alei Zasłużonych Ludzi Morza
W niedzielę 3 lipca 2005r. w Alei Zasłużonych Ludzi Morza w Rewie dokonano odsłonięcia kolejnych tablic upamiętniających sylwetki zasłużonych ludzi morza. Uroczystość rozpoczęła się w aurze słońca gasnącego na horyzoncie. Mszy św. koncelebrowanej, tego niedzielnego popołudnia na Szpyrku (cyplu) w Rewie w asyście naszych proboszczów, przewodniczył biskup Ryszard Kasyna. Wśród gości zaproszonych z tej okazji, nie zabrakło przedstawicieli Senatu i Sejmu RP, Rady Ministrów, samorządu województwa, samorządów lokalnych, Marynarki Wojennej RP, społeczności gminnej i turystów. Uroczystość uświetniła Kompania Reprezentacyjna 49 Pułku Śmigłowców Bojowych z Pruszcza Gdańskiego i Gdyński Szwadron Krakusów w historycznych mundurach, orkiestra reprezentacyjna Ziemi Puckiej i artyści Filharmonii Bałtyckiej. Nie zabrakło również rodzimego chóru "Morzanie".
Do zgłaszania kandydatur zasłużonych ludzi morza, wiosną tego roku, Wójt Gminy jako gospodarz terenu, zaprosił wszystkie samorządy w Polsce, leżące nad morzem. Spływały wnioski od Świnoujścia, aż po Krynicę Morską. Później do prac przystąpili członkowie Kapituły w składzie :
Marszałek Województwa Pomorskiego, Dowódca Marynarki Wojennej RP, Rektor Akademii Morskiej w Gdyni, Prezes Ligi Morskiej i Rzecznej, Starosta Pucki, Przewodniczący Rady Gminy Kosakowo, Wójt Gminy Kosakowo.
To zgodnie z ich wyborem w tym roku w Alei Zasłużonych Ludzi Morza w Rewie odsłonięto i poświecono tablice
Karola Olgierda Borchardta, Augustyna Necla i Mariusza Zaruskiego
Karol Olgierd Borchardt - Urodził się 25 marca 1905 w Moskwie;
jako syn Hilarego Borchardta, lekarza, i Marii z Raczkiewiczów, urzędniczki.
Zmarł w Gdyni 20 maja 1986 roku; został pochowany na cmentarzu w Gdyni - Witominie.
Karol Olgierd Borchardt - kapitan żeglugi wielkiej, najbardziej znany i ceniony polski pisarz marynista. Popularność swoich utworów zawdzięcza lekkiej formie opowiadań, zabarwionych delikatnym humorem i wzbogaconych dużą dawką wiedzy historycznej, znajomością tradycji i zwyczajów morskich, umiejętnością narracji właściwej mistrzom gawędy staropolskiej.
Służbę na morzu rozpoczął będąc jeszcze studentem - na żaglowcu "Lwów"; a jako starszy marynarz pływał w latach 1929-1930 na statku "Rewa".
W latach 1931-1938 przeszedł różne szczeble morskiej kariery od asystenta pokładowego do starszego oficera na s/s "Polonia", s/s "Pułaski", s/s "Kościuszko" i m/s "Piłsudski".
W 1936 roku otrzymał dyplom kapitana żeglugi wielkiej. W 1938 zakończył na własną prośbę służbę na m/s "Piłsudski" i podjął pracę w Państwowej Szkole Morskiej w Gdyni. W tym roku został starszym oficerem na "Darze Pomorza". Wybuch drugiej wojny światowej zastał go na żaglowcu, na którym ćwiczebny rejs po Bałtyku odbywali studenci pierwszego roku i kandydaci do Szkoły Morskiej. Na emeryturze kontynuował twórczość literacką, publikował w czasopismach, a w 1985 wydał trzecią książkę - "Szaman morski". Jego utwory tłumaczone były m.in. na język bułgarski, czeski, rosyjski, słowacki.
Karol Olgierd Borchardt
z Ziemią Pucką. Urodził się w 1906r. w rybackiej rodzinie w Chłapowie,
koło Władysławowa
gdzie tak, jak nakazywała wielopokoleniowa tradycja, od wczesnych młodzieńczych
lat należało rozpocząć pracę na morzu.
Z rybołówstwem i morzem związany był przez całe swoje życie. Był nawet laboratorem w Stacji Morskiej w Helu, jedynej polskiej badawczej placówce oceanograficznej w okresie międzywojennym, gdzie za swoją cenną wiedzę praktyczną zyskał przydomek profesorek. Działalność pisarską rozpoczął w wieku dojrzałym- w latach 50. XX wieku.
Do swojej śmierci zdołał jednak opublikować ponad 20 powieści, które cieszyły się ogromną popularnością wśród czytelników, popularyzując wiedzę o mieszkańcach kaszubskiego wybrzeża. Jego bogata spuścizna literacka była prawie w całości poświęcona naszemu regionowi.
Wśród wydanych powieści trzy poświęcone zostały życiu rybaków i okrętników z Rewy: Rewianie, Haftowana bandera i Okrętnicy spod nordowej gwiazdy. W roku 1971 za powieść Nie rzucim ziemi Augustyn Necel otrzymał Komandorię I Klasy Orderu św. Grzegorza Wielkiego, jedno z najwyższych odznaczeń papieskich. Zmarł w roku 1976 we Władysławowie, gdzie na tamtejszym cmentarzu został pochowany.
gen. Mariusz Zaruski - Urodził się 31 stycznia 1867 roku
w Durmanowie na Podolu w rodzinie o silnych tradycjach narodowych -
dziadek, ojciec i stryj byli uczestnikami powstań 1831 i 1863 roku.
Gimnazjum ukończył w Kamieńcu Podolskim, potem po śmierci ojca wyjechał z rodziną do Odessy. Tu rozpoczyna studia na wydziale matematyczno - fizycznym.
W wyniku starań otrzymuje zezwolenie na pływanie. Następnie dostaje się do szkoły nawigacyjnej w Archangielsku i kończy ją z wyróżnieniem, uzyskując dyplom szturmana żeglugi wielkiej i stanowisko kapitana na szkunerze "Nadzieja".
Swoje wrażenia z tego okresu opisuje w tomie pt, "Na morzach dalekich", ale przede wszystkim w dwu zbiorach sonetów. Wówczas prawdopodobnie dzięki wrażeniom z fiordów Norwegii, budzi się w Zaruskim druga namiętność: góry. W roku 1890 Zaruski opuszcza Rosję i udaje się do Krakowa, aby podjąć studia w Akademii Sztuk Pięknych. Jest uczniem Wyczółkowskiego i Mehoffera, a przez krótki czas także Wyspiańskiego.
Równolegle ze studiami działa społecznie w Towarzystwie Szkoły Ludowej i Uniwersytecie Ludowym im. Adama Mickiewicza. Kłopoty ze zdrowiem żony powodują przeniesienie się Zaruskiego do Zakopanego. Podejmuje tu ożywioną działalność sportową i społeczną. Tworzy Tatrzańskie Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe. W okresie I wojny światowej służy w Legionach przechodząc kolejne szczeble kariery wojskowej. W niepodległej Polsce dowodzi 25 pułkiem ułanów grodzieńskich, a od roku 1923 pełni obowiązki adiutanta Prezydenta RP w stopniu generała brygady. Po zamachu majowym przechodzi w stan spoczynku, poświęcając się działalności społecznej. Jest współorganizatorem Yacht - Klubu Polski i z jego inicjatywy rozpoczyna się długoletni proces szkolenia harcerzy na jachtach "Świteź" i "Zawisza Czarny". W 1939r. nie zostaje zmobilizowany, z płonącej Warszawy wyjeżdża na wschód, docierając do Lwowa. Tam zostaje aresztowany i skazany na 5 lat zesłania.
Umiera w 1941r. w szpitalu aresztu śledczego w Chersoniu.
W 1989 roku decyzją Rady Najwyższej ZSRR zostaje zrehabilitowany, a w dniu 11 listopada 1997 r. urna z prochami generała Zaruskiego spoczęła na Cmentarzu Starym w Zakopanem.
 |  |
 |  |
Rok 2006...
odsłonięcie kolejnych trzech tablic pamiątkowych w Alei Zasłużonych Ludzi Morza
W niedzielę 2 lipca 2006r. w Alei Zasłużonych Ludzi Morza w Rewie dokonano odsłonięcia kolejnych tablic upamiętniających sylwetki zasłużonych ludzi morza. Józef Michał Hubert Unrug - (1884-1973)
Jako dowódca floty w latach 1925-1939 był żywo zainteresowany jej rozwojem,
w szczególności floty podwodnej, szczególny nacisk kładł na szkolenie kadr morskich.
W 1939 roku mianowano go Dowódcą Obrony Wybrzeża. Był jeńcem 6 obozów, na każdym kroku podkreślając swoją polskość, godność i honor polskiego oficera. W momencie przekazania okrętu podwodnego ORP "Dzik" powiedział: "Jeżeli potrafiliśmy utrzymać ducha niezłomnego w walce pełnej sukcesów i zaszczytów, potrafimy zachować go również w niepowodzeniu. Wierzymy wszak głęboko, że nadejdzie czas, kiedy poczujemy pod stopami stalowy pokład i znów w cieniu bandery Białego Orła będziemy udowadniać światu, że "Jeszcze Polska nie zginęła". Za obronę Wybrzeża został odznaczony Złotym Krzyżem Virtuti Militari IV klasy. Zmarł we Francji.
Konstanty Matyjewicz-Maciejewicz "Macaj" (1890-1972)
Kapitan żeglugi wielkiej, ostatni komendant "Lwowa",
pierwszy komendant "Daru Pomorza".
Nazywano go "Kapitanem kapitanów".
Po II wojnie światowej jako jeden z pierwszych wrócił do Gdyni i sam zaczął odgruzowywanie Szkoły Morskiej, następnie uruchamiał Szkołę Morską w Szczecinie. Jako pełnomocnik ministra żeglugi zajmował się sprawami związanymi z kształceniem kadry oficerskiej polskiej floty, prowadził również szeroką działalność popularyzującą morze. Oprócz posiadanej olbrzymiej wiedzy i praktyki morskiej charakteryzował się niezwykłą osobowością, był kapitanem znanym na całym świecie, przez wychowanków niezwykle cenionym i szanowanym. To jedna z najznakomitszych postaci w historii polskiej bandery i szkolnictwa morskiego.
Eugeniusz Kwiatkowski (1888-1974)
Budowniczy Gdyni, minister przemysłu i handlu,
wicepremier i minister skarbu.
Z jego działalnością powiązane są wszystkie wielkie osiągnięcia II RP: związanie Śląska z Wybrzeżem Morskim, magistrala kolejowa Katowice-Gdynia, rozbudowa Warszawskiego Okręgu Przemysłowego, Stalowa Wola, Mościce, Centralny Okręg Przemysłowy. Dzięki jego działaniom Gdynia szybko mogła się stać jednym z największych i najnowocześniejszych portów na Bałtyku. Powstała flota handlowa i Dalekomorska Flota Rybacka. Wojna obróciła w ruinę dzieło jego życia i przekreśliła wielki perspektywiczny plan rozwoju gospodarczego, sięgający aż po rok 1954. Miał nieoceniony wpływ na rozwój polskiego wybrzeża oraz rodzimej gospodarki morskiej. Jako pierwszy otrzymał tytuł doktora honoris causa nauk ekonomi cznych Uniwersytetu Gdańskiego.
)
)
)
)
)
)
Rok 2007
CZWARTA UROCZYSTOŚĆ W OGÓLNOPOLSKIEJ ALEI ZASŁUŻONYCH LUDZI MORZA
30 czerwca, przy strugach deszczu, odsłonięto w rewskiej Ogólnopolskiej Alei Zasłużonych Ludzi Morza kolejne 3 tablice, upamiętniające nadanie tytułu Zasłużony Człowiek Morza,
a następnie - tak, jak w latach poprzednich - zwodowano książkę Augustyna Necla, tym razem pt. "Krwawy Sztorm".Uroczystość odbyła się pomimo pogodowych niespodzianek. Otworzył ją Wójt Gminy. Nie zabrakło znamienitych gości: w tym posła na Sejm RP, rodziny Pani Teresy Remiszewskiej, księży proboszczów z Kosakowa i Rewy, przedstawicieli Marynarki Wojennej RP, rodziny A. Necla.
Jak zawsze i niezawodnie, uroczystość uświetniły Orkiestra Reprezentacyjna Marynarki Wojennej RP oraz nasz Chór Morzanie.
Pierwszą z tablic - z nazwiskiem Josepha Konrada Korzeniowskiego odsłonił Wójt Gminy Jerzy Włudzik wraz z Komendantem Garnizonu Gdynia kmdr. por. Ryszardem Żyławskim. Kolejną tablicę, upamiętniającą nadanie tytułu Teresie Remiszewskiej, wraz z posłem Kazimierzem Plocke odsłonili najbliżsi tej uhonorowanej żeglarki: jej siostra, brat oraz córka. Tablicę Antoniego Hryniewickiego odsłonili wnioskodawcy Edmund Stanek oraz w imieniu Dębogórskiego Oddziału Zrzeszenia Kaszubsko -Pomorskiego - Danuta Tocke.
Galeria 2007 >>>
Joseph Conrad (Teodor Józef Konrad Korzeniowski)- pisarz.
W swojej twórczości literackiej opierał się głównie na własnych przeżyciach i doświadczeniach, zdobytych na morzu. Najbardziej znana w Polsce powieść "Lord Jim" weszła do kanonu lektur szkolnych, jako wzór postaw moralnych młodego człowieka. Bohaterowie J.Conrada poddawani są ciężkim życiowym próbom w walce z żywiołem, jak i niesprawiedliwością ludzką. Tok myślenia wypływający ze stworzonych przez niego dzieł stanowi sedno tzw. zasad conradowskich, wynikających z honoru i lojalności.
Teresa Remiszewska-Damsz
- działaczka żeglarska i aktywny, bardzo ceniony instruktor młodzieży.
W 1970r. -jako pierwsza kobieta w Polsce i jedna z kilku pierwszych na świecie- odbyła krótki samotny rejs po Bałtyku, za co otrzymała nagrodę "Rejs Roku 1970", a dziennikarze okrzyknęli ją Pierwszą Damą Bałtyku. Była czwartą w historii żeglarstwa kobietą, która samotnie przepłynęła Atlantyk. Oceaniczny rejs opisała w książce "Z goryczy soli moja radość". W latach 80-tych działała w NSZZ Solidarność, pracowała jako dziennikarka.
Antoni Hryniewicki
- naczelnik Morskiego Urzędu Rybackiego w Gdyni, kierownik Stowarzyszenia Morski Instytut Rybacki.
Główną jego zasługą, jako człowieka mocno zaangażowanego dla sprawy polskiego rybołówstwa morskiego w okresie międzywojennymi i w pierwszym roku powojennej "nowej rzeczywistości", było dwukrotne organizowanie od podstaw rybołówstwa i gospodarki rybnej. Dzięki jego wysiłkom położone zostały podwaliny pod właściwy rozwój rybołówstwa bałtyckiego i dalekomorskiego. W okresie międzywojennym m.in. zbudowano nowoczesny port rybacki w Gdyni, rozpoczęto szkolenie rybaków w zakresie nawigacji i obsługi silników. Swego powojennego dzieła nie dokończył. Zmarł w 1946 roku. Jego pogrzeb był wielką manifestacją żałobną rybaków, współpracowników i przyjaciół.
Rok 2008
28 czerwca odsłonięto w rewskiej Ogólnopolskiej Alei Zasłużonych Ludzi Morza kolejne 3 tablice, upamiętniające nadanie tytułu Zasłużony Człowiek Morza, a następnie - tak, jak w latach poprzednich - zwodowano książkę Augustyna Necla, tym razem pt. "Złote klucze".Jak co roku, Kapituła Zasłużonych Ludzi Morza wybrała trzy osoby - są to: Bolesław Romanowski, Mamert Stankiewicz, Leonid Teliga. Uroczystość odbyła się pomimo pogodowych niespodzianek. Otworzył ją Wójt Gminy Kosakowo p.Jerzy Włudzik oraz Dyrektor GOKiS p.Ewa Kowalska. Nie zabrakło znamienitych gości, członków Kapituły, rodzin wyróżnionych tytułem Zasłużonych Człowiek Morza córki Kpt. M.Stankiewicza p. Anny Tomaszewskiej, wnuka Krzysztofa Tomaszewskiego jak i reprezentującego wnioskodawcę stowarzyszenie Yacht Klubów Polski Wicekomandora ZGYKP p. Oskara Janowskiego. Wśród gości był również Ks. Stanisław Bigus Ks. Jan Grzelak Proboszcz Parafii p.w. Św Antoniego w Kosakowie, Przewodniczący Rady Powiatu p. Mirosław Busz oraz Przewodniczący Rady Gminy Kosakowo p. Adam Miklaszewicz. Jak zawsze mogliśmy liczyć na obecność przedstawicieli Marynarki Wojennej RP, rodziny Augustyna Necla. Uroczystość uświetniły Orkiestra Reprezentacyjna Marynarki Wojennej RP oraz nasz Chór Morzanie
Galeria 2008 >>>
Bolesław Romanowski /1910-1968/
Bohater II wojny światowej. Walczył na wszystkich morzach oblewających kontynent europejski. Po zakończeniu działań wojennych przyprowadził do kraju ORP "Błyskawicę", potem dowodził okrętem podwodnym "Sęp", a w latach 1948-1950 pełnił obowiązki dowódcy dywizjonu okrętów podwodnych, drugi kapitan "Zawiszy Czarnego". Kawaler odznaczeń bojowych polskich, brytyjskich i włoskich. Autor książki "Torpeda w celu". Zaliczony przez władze miasta Gdyni do 33-osobowego Panteonu Gdyńskiego. Zmarł w wieku 58 lat na zawał serca. Został pochowany z honorami wojskowymi na cmentarzu witomińskim w Gdyni.
Mamert Stankiewicz /1889-1939/
kapitan żeglugi wielkiej, komendant żaglowca szkolnego "Lwów", transatlantyka pasażerskiego "Piłsudski"
W przeddzień wybuchu II wojny światowej wyprowadził z Polski do Wielkiej Brytanii ss. "Kościuszko". Po storpedowaniu transportowca ms. "Piłsudski", będąc jego kapitanem opuścił go jako ostatni. Zmarł na serce z wyczerpania, tuż po wyciągnięciu z wody. Kawaler Orderu "Virtuti Militari". Tytułowy bohater książki Karola Borchardta "Znaczy Kapitan". Tłumacz z angielskiego i rosyjskiego podręczników do nawigacji. Nauczyciel i mistrz całego pokolenia znanych kapitanów i twórców gospodarki morskiej w odrodzonej Polsce. Zostal pochowany z pelnymi honorami wojskowymi na West View Cemetery w miejscowości Hartlepool na wschodnim wybrzeżu Anglii. Jego grób jest znany i odwiedzany przez polskich marynarzy i żeglarzy.
Leonid Teliga /1917-1970/
żeglarz, dziennikarz, tłumacz, pisarz, pierwszy Polak, który samotnie opłynął Ziemię.
Życiowym jego mottem były słowa Józefa Conrada Korzeniowskiego "Żeglowanie jest rozkoszą życia". Dnia 25 stycznia 1967r. na swoim jachcie "Opty" wyrusza do Casablanki na wielki rejs. Przez ponad dwa lata samotnej morskiej żeglugi boryka się z wieloma przeciwnościami losu i trudnościami niemalże nadludzkiego wysiłku. Rejs ten dopisał Teligę do listy kilkunastu żeglarzy z pięciu krajów, którzy przed nim opłynęli samotnie kulę ziemską. Jego wyczyn, determinacja zjednały mu szacunek całego światka żeglarskiego. We wszystkich portach był podejmowany jako wielki żeglarz i ambasador Polski. Z jego książki "Samotny rejs Opty" wyziera człowiek pogodny, pełen humoru, szczęśliwy. Swój rejs kończy w Casablance 29 kwietnia 1969r. Chociaż "pokonał" morza i oceany, nie udało mu się zwyciężyć choroby i spełnić swoich planów do końca - wpłynąć na jachcie "Opty" do portu w Gdyni. Został pochowany na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie. Swoim osiągnięciem wsławił imię Polski i stal się wzorem wspaniałego żeglarza. W uroczystości w rewskiej alei w dniu 28.06.2008r. wzięła udział córka Mamerta Stankiewicza p. Anna Tomaszewska oraz wnuk zasłużonego kapitana.
Rok 2009
W niedzielę, 28 czerwca 2009 r. o godz. 18:00 w Ogólnopolskiej Alei Zasłużonych Ludzi Morza w Rewie odbyła się VI uroczystość odsłonięcia kolejnych trzech tablic, upamiętniających nadanie tytułu "Zasłużony Człowiek Morza". Otwarcia uroczystości dokonali Wójt Gminy Kosakowo Jerzy Włudzik oraz Dyrektor Gminnego Ośrodka Kultury i Sportu w Kosakowie Ewa Kowalewska. Posterunek honorowy objęła wojskowa Kompania Honorowa, obchody uświetniła Orkiestra Reprezentacyjna Marynarki Wojennej, a asystę honorową pełnili harcerze ZHP.
Galeria 2009 >>>
W roku 2009 Kapituła wybrała do tytułu Zasłużony Człowiek Morza następujące kandydatury:
16
prof. Kazimierza Demela /1889 - 1978/
długoletniego eksperta w Międzynarodowej Radzie Badań Morza. W jego dorobku naukowym znajduje się około 250 prac naukowych i popularnonaukowych. Profesor Demel był pierwszym w Polsce wykładowcą biologii morza na poziomie akademickim. Wykładał kolejno w Szkole Rybołówstwa Morskiego w Gdyni, w Szkole Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie, w Wyższej Szkole Handlu Morskiego w Sopocie oraz na Wydziale Rybackim w Wyższej Szkole Rolniczej w Olsztynie, gdzie był kierownikiem Katedry Oceanografii i Biologii Morza. Był wybitnym popularyzatorem i siewcą wiedzy o życiu morza, zasłużonym w kształceniu kadr polskiego rybołówstwa morskiego. Był pionierem morskich badań biologicznych w Polsce. Uznanie dla jego zasług znalazło wyraz w nadanym mu w 1960r. przez Wyższą Szkołę Rolniczą w Olsztynie tytule doktora honoris causa oraz w licznych wysokich odznaczeniach, wyróżnieniach i nagrodach.
W 1991 r. w Morskim Instytucie Rybackim w Gdyni ustanowiony został Medal im. Profesora Kazimierza Demela, nadawany za wybitne osiągnięcia naukowe i organizacyjne w badaniach oraz w popularyzacji wiedzy o morzu w dziedzinach: biologii, ekologii i rybactwa.
17
Mariana Mokwy /1889 - 1987/
jednego z najpopularniejszych artystów na Wybrzeżu. W dorobku jego ponad 80-letniej twórczości znalazło się około 9 tysięcy obrazów olejnych i akwareli oraz tysiące rysunków W jego pracach przeważa tematyka marynistyczna i batalistyczna, a także pejzaże orientalne, kaszubskie, tatrzańskie oraz widoki, kwiaty i portrety. Zainicjował powstanie Narodowej Galerii Morskiej w Gdyni, otwartej w 1934r., w której malarz prezentował cykl kompozycji historycznych złożony z czterdziestu czterech obrazów poświęconych polskiej obecności nad Bałtykiem. Ekspozycja nosiła nazwę "Apoteoza Polski Morskiej". Jego malarstwo eksponowane było na około 150 wystawach. W 1998r. w oliwskim Pałacu Opatów przypomniano jego marynistyczny dorobek na ekspozycji "Marian Mokwa - wierny morzu".
18
Witolda Bublewskiego /1904 - 2007/
kpt. ż.w. dh. - twórcy harcerstwa żeglarskiego i morskiego. Za jego przyczyną zakupiono żaglowiec "Harcerz", który odnowiony i z nowym imieniem "Zawisza Czarny" stał się pierwszą na świecie tak dużą jednostką we władaniu młodzieży, gdyż należał do harcerzy. Doprowadził do zbudowania flotylli 6 jachtów ZHP z flagową jednostką "Zawisza Czarny II". Po wojnie stał się bliskim współpracownikiem ministra Eugeniusza Kwiatkowskiego w Delegaturze Rządu ds. Wybrzeża. Był współtwórcą zastępów i drużyn wodnych Referatu Żeglarskiego przy Głównej Kwaterze. Jego zasługą było zorganizowanie w 1946r. w "Domu Żeglarza" w Gdyni Państwowego Centrum Wychowania Morskiego, które wyszkoliło do pracy na morzu - zaledwie w ciągu 3 lat - ok. 10 tysięcy młodych ludzi z całego kraju. Pełnił obowiązki Komendanta Centrum Wychowania Młodzieży Głównej Kwatery ZHP w Gdyni.
Wśród wszystkich nieocenionych zasług Witolda Bublewskiego na podkreślenie zasługuje ta najważniejsza - ciągła, efektywna i pozytywnie oddziałująca do dnia dzisiejszego praca na rzecz morskiej edukacji młodzieży. Jest on symbolem wytrwałości w dążeniu do realizacji pięknej idei "Polski Morskiej", a także doskonałym wzorem do naśladowania przez obecne i przyszłe pokolenia młodych ludzi.
Odsłonięcia gwiazd dokonały delegacje, wśród których byli przedstawiciele rodzin osób uhonorowanych: Tomasz Siedlanowski wnuk brata Kazimierza Demela, Maria Obertyńska, córka Mariana Mokwy, Anna Winnicka, córka Witolda Bublewskiego. Uroczystego poświęcenia tablic upamiętniających nadanie zaszczytnych tytułów "Zasłużony Człowiek Morza" w kształcie Róży Wiatrów dokonał dziekan ksiądz dr Andrzej Czerwiński.
Poza tym, równocześnie w 2009 roku w tut. Ogólnopolskiej Alei Zasłużonych Ludzi Morza odsłonięto trzy pierwsze postumenty:
1/ traktujący o 15 szkutach rewskich, tworzących w latach 1862-1945 kaszubską, przybrzeżną żeglugę towarową,
2/ sławiący imię najpiękniejszej szkuty rewskiej "Helena", zbudowanej w 1872 r. w Rewie,
3/ upamiętniający 100 lecie zwodowania "Daru Pomorza".
Zapraszamy do Rewy na kolejną uroczystość nadania tytułów "Zasłużony Człowiek Morza", która odbywa się zawsze na przełomie czerwca i lipca.
Zarządzenie nr 22/2005
Wójta Gminy Kosakowo
z dnia 15 marca 2005r.
w sprawie: powołania przy Gminie Kosakowo Kapituły Zasłużonych Ludzi Morza oraz
zasad honorowania tytułem "Zasłużony Człowiek Morza".
Wniosek o nadanie tytułu "Zasłużony Człowiek Morza"